Mesane kanseri kemoterapi tedavisi, kanser hücrelerini yok etmek veya büyümelerini yavaşlatmak amacıyla kullanılan ilaç tedavisidir. Bu tedavi, mesane kanserinin evresine, yayılımına ve hastanın genel sağlık durumuna bağlı olarak uygulanabilir.
Mesane kanseri, mesane adı verilen idrar kesesinin iç yüzeyinde başlayan bir kanser türüdür. Mesane, idrarın depolandığı ve ardından vücuttan atıldığı bir organdır. Mesane kanseri, mesanenin iç yüzeyini kaplayan hücrelerin anormal bir şekilde büyümesi ve çoğalması sonucu meydana gelir. Bu kanser türü, genellikle mesanenin iç yüzeyini kaplayan hücrelerden kaynaklanır ve “ürotelyal karsinom” olarak adlandırılır. Nadiren de olsa, mesane kanserinin diğer türleri de görülebilir. En sık görülen belirti idrarda kan görülmesidir. Kan, idrarın rengini pembe, kırmızı veya kahverengiye dönüştürebilir.
Mesane Kanseri Kemoterapi Tedavisi
Kemoterapi, mesane kanseri tedavisinde kullanılan önemli bir yöntemdir. Kanser hücrelerini öldürmek veya büyümelerini durdurmak için ilaçların kullanıldığı bu tedavi, farklı şekillerde uygulanabilir.
Mesane Kanseri Kemoterapi Türleri
İntravezikal Kemoterapi (Mesane İçine Uygulanan Kemoterapi)
İntravezikal kemoterapi, ilaçların bir kateter aracılığıyla doğrudan mesane boşluğu içine verilmesiyle uygulanan bölgesel bir tedavidir. Bu yöntem en çok:
Kapalı mesane tümörü ameliyatı (TUR-MT) sonrası,
Mesane iç yüzeyindeki kanser hücrelerinin yeniden oluşma riskini azaltmak,
Nüks riskinin yüksek olduğu yüzeyel (non-invaziv) tümörlerde kullanılır.
İlaç mesane içinde belirli bir süre tutulur ve ardından boşaltılır. Lokal uygulama olduğu için yan etkiler genellikle mesane ile sınırlıdır.
Neoadjuvan Kemoterapi (Ameliyat Öncesi Kemoterapi)
Neoadjuvan kemoterapi, kas tabakasını tutmuş (kas invaziv) mesane kanseri hastalarında ameliyat öncesi planlanan sistemik kemoterapi tedavisidir.
Bu tedavinin hedefleri:
Tümörün boyutunu küçültmek
Hastalığın yayılma ihtimalini azaltmak
Ameliyat (radikal sistektomi) sonrası uzun dönem sonuçları iyileştirmek
Damar yoluyla verilen sistemik kemoterapi ilaçları kullanılır. Uluslararası kılavuzlarda kas invaziv mesane kanserinde standart tedavi basamaklarından biri olarak yer almaktadır.
Adjuvan Kemoterapi (Ameliyat Sonrası Kemoterapi)
Adjuvan kemoterapi, radikal sistektomi sonrası patoloji raporuna göre planlanır.
Aşağıdaki durumlarda adjuvan kemoterapi gündeme gelebilir:
Lenf nodu pozitifliği (N+)
Cerrahi sınır pozitifliği
Tümörün biyolojik olarak agresif özellikler göstermesi
Tümörün mesane dışına yayılmış olması
Bu tedavinin amacı, ameliyattan sonra vücutta kalmış olabilecek mikroskobik kanser hücrelerini yok etmek ve nüks riskini azaltmaktır. Sistemik kemoterapi damar yoluyla uygulanır.
Kullanılan Kemoterapi İlaçları
Cisplatin ve Gemcitabine en sık kullanılan ilaç kombinasyonlarından biridir.
Methotrexate, Vinblastine, Doxorubicin ve Cisplatin (MVAC) kombinasyonu da yaygın olarak kullanılır.
Mesane Kanseri Kemoterapi Tedavisi Yan Etkileri
Kemoterapi, sağlıklı hücreleri de etkileyebileceğinden bazı yan etkilere neden olabilir. Bu yan etkiler şunları içerebilir:
- Yorgunluk
- Bulantı ve kusma
- Saç dökülmesi
- İştah kaybı
- Ağız yaraları
- Bağışıklık sisteminin zayıflaması
- Enfeksiyon Riski
- Anemi (Düşük kırmızı kan hücresi sayısı)
- Sinir hasarı (özellikle sistemik kemoterapide)
Yan etkiler genellikle geçicidir ve tedavi bittikten sonra kaybolur. Doktorunuz, yan etkileri yönetmek için ilaçlar veya diğer yöntemler önerebilir.
Mesane Kanseri Kemoterapi Tedavi Süreci ve Takibi
Kemoterapi genellikle birkaç hafta veya ay süren döngüler halinde uygulanır. Tedavi sonrası, hastanın kan sayımları, böbrek fonksiyonları ve genel durumu yakından izlenir. Ayrıca, tedavinin etkinliğini değerlendirmek için belirli aralıklarla görüntüleme testleri yapılır.
Mesane kanseri tedavisinde kemoterapi, genellikle cerrahi ve/veya radyoterapi ile kombinasyon halinde kullanılır. Tedavi planı, hasta ve doktorun birlikte karar verdiği, hastaya özel bir yaklaşımla belirlenir.